Постојаниот умор и честите главоболки станаа дел од секојдневниот живот за многумина, но тие се симптоми што никој не треба да ги прифати како нормални. Телото испраќа порака дека нешто не е во ред, без разлика дали станува збор за недостаток на одмор, недоволно внесување вода или несоодветна исхрана.
Една од често занемарените причини за вакви проблеми е недостатокот на фолна киселина, хранлива материја чиј недостаток може да доведе до исцрпеност, главоболки и проблеми со меморијата, пишува HuffPost.
Анемија и нејзиното влијание врз мозокот
Причината за умор не е секогаш лесно да се утврди. Иако често се сомнева на недостаток на протеини или железо, фолната киселина е хранлива материја која често се занемарува. Неврологот д-р Нада Хиндије, медицински директор на центарот Haven Headache & Migraine, наведува дека заморот е најчестиот симптом на недостаток на фолна киселина.
„Фолната киселина е неопходна за производство на здрави црвени крвни клетки. Без доволно од оваа хранлива материја, може да се развие анемија, состојба во која телото не го транспортира кислородот ефикасно. Ова често може да ги натера луѓето да се чувствуваат уморно, слабо или без здив“, изјави Хиндије за HuffPost.
Симптомите на недостаток на фолна киселина се развиваат постепено и на крајот можат да доведат до главоболки и когнитивни тешкотии. Хиндије забележува дека недостатокот на фолна киселина не е честа директна причина за главоболки или мигрена, но сериозен недостаток може да доведе до мегалобластна анемија, која потоа може да предизвика главоболки.
„Кога некое лице станува анемично, може да се појават симптоми како умор, слабост, а понекогаш и главоболки. Ако се појави главоболка, тоа обично е резултат на анемијата, а не директно од самиот недостаток на витамин“, вели Хиндије.
Долгорочниот недостаток на фолна киселина може негативно да влијае и на здравјето на мозокот, особено на меморијата. Студија објавена во 2022 година во European Journal for Clinical Nutrition ги поврза ниските нивоа на фолна киселина со забрзаниот когнитивен пад и ги наведе како важен индикатор за когнитивен пад кај постарите лица.
Д-р Шиванг Џоши, доцент по неврологија на Универзитетот во Масачусетс, вели дека многу луѓе со недостаток на фолна киселина имаат и ниски нивоа на витамин Б12. Овој витамин е тесно поврзан со проблеми со меморијата и когнитивен пад, според студија од 2020 година објавена во The Journal of Nutrition, Health, & Aging.
„Фолатот е важен за нормална функција на мозокот, па затоа сериозниот недостаток е поврзан со когнитивни промени. Сепак, меморијата е сложен процес“, забележува Хиндије. Таа објаснува дека има многу причини за проблеми со меморијата, а недостатокот на фолат е само еден можен фактор. Иако ова не е првото нешто што би го посомневала кај пациент, таа истакнува дека тоа е дел од поголемата слика што не треба да се игнорира.
Кој е најмногу изложен на ризик?
Недостатокот на фолат е редок и почесто се јавува во комбинација со недостаток на други хранливи материи.
„Тешко е да се развие вистински недостаток на фолат бидејќи толку многу храна е збогатена со оваа хранлива материја“, вели д-р Џоши.
Луѓето кои прекумерно пијат алкохол и оние со целијачна болест или воспалително заболување на цревата се изложени на поголем ризик. Ризикот е зголемен и за време на бременоста поради повисоките потреби за фолат.
Како да внесете доволно фолна киселина?
На возрасните им се препорачува да внесуваат 400 микрограми фолат дневно.
„Диеталните еквиваленти на фолат се користат бидејќи само одреден процент на фолат може да се користи во телото кога се консумира во форми различни од интегрална храна“, објаснува нутриционистката Келси Куник.
Повеќето луѓе внесуваат доволно фолна киселина преку исхраната.
„Разновидната исхрана обезбедува соодветен внес“, вели нутриционистката Ејми Браунстин.
„Фолната киселина се наоѓа во различни видови храна, вклучувајќи растителна храна, млечни производи, риба и производи од животинско потекло. Најдобри извори се грав, варен спанаќ и збогатени житарици за појадок.“